bip_logo

HOTEL PODR Boguchwała

Agroturystyka

Gospodarstwa agroturystyczne



















Przydatne linki

podrtv1

YouTube
Pędzenie warzyw - sposób na świeżą zieleninę w zimie PDF Drukuj

Zima w pełni, coraz rzadziej na naszych stołach gości zielenina, taka jak świeża natka pietruszki, szczypiorek czy zielona cebulka, które tak chętnie stosujemy, jako dodatek do past, zup i mięs.
A jednak nasze sklepy oferują pełen asortyment świeżej zieleniny, stąd też możemy przez okres całej zimy i wiosny codziennie urozmaicać nasze posiłki. O tej porze roku te nowalijki nie tylko urozmaicają naszą dietę (cenne walory smakowe), ale są przede wszystkim źródłem wielu witamin i soli mineralnych.
Te wyżej wymienione warzywa najczęściej pędzimy na własny użytek w domu, ale także mogą być dodatkowym źródłem dochodu dla małych gospodarstw ogrodniczych.  

Pędzenie, czyli pobudzanie do ponownego wzrostu, jest najmniej energochłonną metodą produkcji świeżych warzyw poza normalnym okresem wegetacji. Wzrost większości pędzonych warzyw odbywa się przy ograniczonej intensywności światła, co jest dodatkową zaletą tej metody. Ponowny wzrost odbywa się kosztem zgromadzonych (w korzeniach, cebulach) substancji zapasowych w czasie wegetacji. 

Warzywa, które przeznaczamy do pędzenia musza być odpowiednio dojrzałe i wyrośnięte. Nie jest to równoznaczne z wybieraniem największych okazów. 

Pędzenie szczypiorku, cebuli na zielony szczypior oraz pietruszki na zieloną nać można prowadzić we wszystkich ogrzewanych pomieszczeniach (szklarniach, tunelach foliowych).

Szczypiorek.

Do pędzenia używa się silnych dwuletnich lub jednorocznych kępek, z których w okresie wegetacji w polu nie ścięto liści. Obecnie, aby obniżyć koszty uprawy coraz częściej przechodzi się na kępki roczne. Minimalna średnica kępki, przydatnej do pędzenia, powinna wynosić ok. 8 cm.

Przeznaczone do pędzenia kępki wyoruje się po jesiennych przymrozkach, nieco przesusza, a następnie oczyszcza z zaschniętych liści. Oczyszczone kępki umieszcza się w pomieszczeniu i zabezpiecza przed mrozami. W pomieszczeniu tym pozostają aż do rozpoczęcia pędzenia.

Szczypiorek może być pędzony od października do lutego. Ta roślina  kończy okres spoczynku w połowie grudnia i od tego czasu można ją pędzić bez zabiegów przerywania spoczynku. Natomiast przy wcześniejszych terminach pędzenia  (październik, listopad) należy przerwać spoczynek szczypiorku. Okres spoczynku roślin szczypiorku przerywa się poddając kępki ciepłej kąpieli, tzn. zanurzając je na 10 – 12 godzin w wodzie o temperaturze 35 – 40°C.

Po kąpieli kępki szczypiorku sadzi się do doniczek lub skrzynek. Najlepsze są skrzynki po owocach importowanych tzw. bułgarki. W jednej skrzynce układa się ściśle obok siebie 40 -50 kępek z ziemią, co odpowiada 250 sztukom na 1 m2. Na dnie skrzynki nie umieszcza się ziemi, ponieważ bryła korzeniowa pozostała po wyoraniu kępek jest wystarczająca do pędzenia.
Wypełnione skrzynki ustawia się pojedynczą warstwą na gruncie szklarni lub tunelu foliowego. Kępek nie przykrywa się ziemią, ponieważ doświadczenia wykazały, że przykrycie ich 1-2-centymetrową warstwą ziemi nie zwiększa plonu.

Plon z 1 m2 szczypiorku pędzonego wynosi około 6 kg.

Długość okresu pędzenia zależy od temperatury pomieszczenia. W czasie pędzenia należy utrzymywać w pierwszych 2 tygodniach temperaturę około 22-24°C, co sprzyja szybkiemu wznowieniu wegetacji, a następnie obniżenie jej do 14-16°C, co pobudza wytwarzanie jędrnych liści. W ostatnich 2 tygodniach pędzenia należy zapewnić roślinom dobry dostęp do światła, gdyż światło wpływa na dobre zabarwienie liści i ich należytą jędrność.

Wilgotność powietrza w okresie pędzenia powinna być utrzymywana na poziomie 70-75%. Nie powinna ona przekraczać 80%, ponieważ zbyt wysoka wilgotność wpływa na wzrost porażenia roślin przez choroby, a ponadto szczypiorek pędzony w nadmiernej wilgotności szybko więdnie po ścięciu.

Szczypiorek tworzy liście w czasie pędzenia kosztem składników zapasowych zmagazynowanych w kępkach, dlatego nie wymaga on nawożenia mineralnego. Nawożenie w tym okresie jest wręcz niedopuszczalne gdyż zwiększa w liściach zawartość szkodliwych dla zdrowia azotanów.

Szczypiorek w czasie pędzenia zużywa duże ilości wody. Przeciętne zużycie wody w ciągu tygodnia wynosi 20 litrów/m2 czyli 80 litrów w ciągu 4 tygodni pędzenia.

Pędzenie szczypiorku trwa ok. 3 – 6 tygodni.

Zbiór szczypiorku jest jednorazowy. Liście ścina się nisko nad ziemią i wiąże w pęczki. Po zbiorze kępki się wyrzuca.

Cebula.

Najlepiej do pędzenia przeznaczyć cebule uprawiane w gruncie, o masie 30 -  70 g. Do pędzenia w okresie późnojesiennym i wczesnozimowym przeznaczamy cebule większe, posiadające bączaste szyjki, nie nadające się do przechowywania, ale zdrowe bez objawów porażenia przez choroby grzybowe.

Jeśli chcemy skrócić okres pędzenia to cebule należy umieścić w pomieszczeniu o temperaturze około 20°Ci wilgotności powietrza 80 – 85%. Pozostawia się ją tam do czasu wyrośnięcia korzeni oraz liści do wysokości 2 cm. Dopiero tak przygotowane cebule wysadza się na miejsce stałe w rozstawie 6 – 8 cm x 6 – 8 cm wciskając je do ¾ wysokości w podłoże i mocno dociskając ziemię.

Do wytworzenia systemu korzeniowego należy utrzymywać temperaturę w zakresie 9 – 12°C, a w fazie późniejszej 20 – 25°C. Właśnie w takich warunkach temperaturowych wzrost szczypioru jest najintensywniejszy.

Ważne jest także podczas pędzenia cebuli na szczypior umiarkowane podlewanie oraz częste wietrzenie.

Pędzenie cebuli trwa ok. 3 tygodnie a jednorazowy zbiór blaszek liściowych następuje, gdy szczypior osiągnie długość 30 – 40 cm.

Plon cebuli z zielonym szczypiorem wynosi ok. 8 – 20 kg/m2.

Po usunięciu z roślin ziemi i uszkodzonych liści cebule wiąże się w pęczki i zabezpiecza przed zwiędnięciem folią.

 

Pietruszka korzeniowa.

Do pędzenia można wykorzystać niekształtne korzenie, nie nadające się do sprzedaży. Nie nadają się do pędzenia korzenie chore (ordzewiałe), zbyt przesuszone, przemarznięte.

Jesienią po zbiorze z pola z korzeni przeznaczonych do pędzenia usuwamy liście, starając się nie uszkodzić stożka wzrostu. Następnie dołujemy korzenie pod osłonami, pojedynczo, w rzędy oddalone o 12–15 cm. Na metr kwadratowy powierzchni sadzi się około 8–10 kg korzeni. Lato.2005.pole 060

Dla prawidłowego wzrostu masy zielonej pietruszka wymaga temperatury powietrza 10–12°C — w niższej przyrost naci będzie przebiegał dużo wolniej, w zbyt wysokiej (powyżej 20°C) plon będzie niższy, a liście bardzo szybko będą tracić turgor.

Zaraz po posadzeniu korzeni glebę należy obficie podlać, a następnie w trakcie pędzenia, w zależności od wilgotności powtórzyć podlewanie 1 lub 2 razy. 
Wilgotność powietrza pod osłoną nie powinna spadać poniżej 75%.

Pędzona pietruszka nie ma dużych wymagań nawozowych, ponieważ wyrastające liście korzystają z substancji zgromadzonych w korzeniach — zazwyczaj gleba w szklarni zawiera dostateczną ilość składników pokarmowych dla potrzeb tej nowalijki.

Podczas pędzenia konieczne jest usuwanie chorych i zżółkniętych liści.

Jednorazowy zbiór naci z pędzonych korzeni pietruszki następuje po ok. 30 dniach od ich zadołowania.

Plon naci wynosi ok. 2- 3 kg/m2.

Nać pietruszki ścina się i wiąże w pęczki 25 lub 50 gramowe.

 

Po usunięciu kępek szczypiorku, cebuli czy wyeksploatowanych korzeni pietruszki na tym samym miejscu można pędzić następną partię.

Pomieszczenia, w których pędzone są szczypiorek, cebula na zielony szczypior i pietruszka na zieloną nać mogą być wykorzystywane w czasie sezonu zimowego 3 lub 4 krotnie.

Takimi samymi metodami możemy pędzić szczypiorek, cebulę i pietruszkę na parapecie kuchennego okna. Dodatkowo możemy pędzić także zioła: bazylię, cząber, majeranek i miętę. Taki ogródek to nie tylko źródło witamin i przypraw, ale także ciekawa dekoracja kuchennego okna, zwłaszcza, gdy warzywa i zioła posadzimy w jednakowych doniczkach czy pasujących do wystroju pomieszczenia koszykach.

Anna Cieszyńska specjalista ds. warzywnictwa

zdjęcie Anna Bielańska

Zmieniony: piątek, 22 stycznia 2010 14:04