wyszukaj w serwisie ...

Noclegi-Gastronomia

Porównanie plonowania nowych odmian rzepaku na polu doświadczalnym Ośrodka PDF Drukuj
czwartek, 10 grudnia 2009 12:29

 

Rzepak jest rośliną przemysłową, której nasiona są podstawowym surowcem do wyrobu  tłuszczów roślinnych. Cenną paszą w żywieniu zwierząt są śruty i makuchy, produkty uboczne procesu pozyskiwania tłuszczów z rzepaku. W ostatnich latach wzrasta również znaczenie rzepaku wykorzystywanego na cele energetyczne, jako tzw. paliwo biologiczne do silników samochodowych.
Powierzchnia uprawy rzepaku w kolejnych latach jest zróżnicowana, co jest wynikiem zmian w cenach i przebiegu skupu w roku poprzedzającym uprawę. W zasiewach dominuje forma ozima rzepaku.
W 2008 roku rzepak uprawiany był w województwie podkarpackim na   powierzchni ponad  11  tys.  ha  co   stanowiło blisko  2,5 % w strukturze zasiewów.
Rzepak ozimy plonuje wyżej i jest mniej zawodny od jarego. Na plonowanie rzepaku jarego duży wpływ ma przebieg pogody, ilość i rozkład opadów w okresie wegetacji. Jednak w latach kiedy przemarzną plantacje rzepaku ozimego, a także przy opóźnionych żniwach kiedy nie jest możliwy siew rzepaku ozimego w terminie agrotechnicznym rzepak jary jest alternatywą.
Uzyskiwane  średnie plony rzepaku w województwie podkarpackim wg WUS kształtują się na poziomie 19-24 dt/ha, ale jest to dużo poniżej potencjału produkcyjnego jaki posiadają obecnie zarejestrowane odmiany. W licznych doświadczeniach odmianowych uzyskuje się stosunkowo wyższe plony.

2027__DSCN9668
Prace badawcze prowadzone są także na polu doświadczalnym w Podkarpackim Ośrodku Doradztwa Rolniczego w Boguchwale.
W 2008 roku założono doświadczenie kolekcyjne, którego celem było porównanie plonowania nowych odmian rzepaku ozimego. Nasiona do doświadczeń zabezpieczyła firma Monsanto Polska. W tym miejscu w imieniu Podkarpackiego Ośrodka Doradztwa Rolniczego w Boguchwale chciałbym serdecznie podziękować firmie Monsanto Polska za kilkuletnią  współpracę,   licząc na dalszą kontynuację.
Doświadczenie zostało przeprowadzone na glebie kompleksu pszennego dobrego, o odczynie  lekko kwaśnym, o wysokiej zawartości fosforu i potasu oraz średniej zawartości magnezu. Doświadczenie kolekcyjne przeprowadzono metodą bloków losowanych, w jednym powtórzeniu w obrębie odmiany.
Przedplonem  była pszenica jara, po zbiorze której wykonano podorywkę oraz bronowanie. Przed siewem wykonano orkę siewną, na którą wysiano nawozy mineralne, a glebę przed siewem doprawiono agregatem uprawowym.
Siew nasion 8 odmian oryginalnie zaprawionych w ilości 2,85 kg/ha przeprowadzono 28.08.2008 r.
Nawożenie mineralne ustalono w oparciu o wyniki analizy chemicznej gleby i wynosiło: P2O5 – 70 kg/ha, K2O – 105 kg/ha. Jesienią przedsiewnie zastosowano 72 kg N/ha, natomiast pogłównie zastosowano 119 kg N/ha w dwóch dawkach.  Dodatkowo zastosowano dwukrotne nawożenie dolistne. W pierwszym zabiegu był to Basfoliar 12-4-6 w dawce 5 l/ha, Borvit – w dawce 1 l/ha oraz siarczan magnezu – 2 kg /ha. W drugim zabiegu zastosowano Basfoliar 12-4-6 w dawce 5 l/ha oraz Solubor DF w dawce 3 kg/ha.
Zwalczanie chwastów przeprowadzono jesienią, stosując  bezpośrednio po siewie  mieszaninę preparatów: Metazanex 500 SC w dawce 1,5 l/ha oraz Kalif 480 EC w dawce 0,2 l/ha.
Słodyszka rzepakowego zwalczano dwukrotnie, stosując w pierwszym zabiegu preparat Karate Zeon 050 CS w dawce 0,125 l/ha, w drugim preparat Proteus 110 OD w dawce 0,6 l/ha.
W fazie początku opadania płatków kwiatowych, przeciwko chorobom zastosowano preparat Traper 250 EC w dawce 0,6 l/ha. 
Uzyskane plony odmian rzepaku ozimego kształtowały się na średnim poziomie, w porównaniu do wyników plonowania odmian z lat wcześniejszych. 
Na plonowanie odmian rzepaku ozimego znaczący wpływ wywarł przebieg warunków pogodowych. 
Stan roślin jesienią był bardzo dobry. Rośliny rzepaku wchodząc w okres spoczynku zimowego miały średnio 10-14 liści. Przezimowanie roślin było bardzo dobre. Po zastosowaniu pierwszej dawki nawożenia azotowego rośliny bujnie rozpoczęły wegetację. Znaczna susza trwająca od końca drugiej dekady kwietnia do początku drugiej dekady maja spowodowała zahamowanie wzrostu roślin. Pomimo bliskiego sąsiedztwa pasieki, kwiaty rzepaku były niechętnie oblatywane przez pszczoły, ponieważ z braku wody kwiaty rzepaku nie wytwarzały nektaru. Sytuacja uległa znacznej poprawie po pierwszych deszczach. Wówczas kwiaty rzepaku były oblegane przez pszczoły a w powietrzu wyraźnie dała się odczuć woń rzepaku. Znaczne opady deszczu, które wystąpiły w III dekadzie czerwca były przyczyną częściowego wylegania roślin.
Zbiór rzepaku w fazie dojrzałości pełnej przeprowadzono 22.07.2009 r.
Plony rzepaku ozimego uzyskane na polu doświadczalnym PODR  Boguchwała w 2009 r. przedstawia tabela 1.

 

Tabela 1. Plony rzepaku ozimego uzyskane na polu doświadczalnym PODR Boguchwała w 2009 r.

Lp.

Odmiana

Plon t/ha przy 9% wilgotności

1.

Cabriolet

3,17

2.

Castille

3,00

3.

Casoar

2,88

4.

Californium

2,92

5.

Catana

2,27

6.

Example (CWH 107)

3,39

7.

Extend

3,31

8.

Exotic

3,97

Średnia

3,12

Michał Noworól
Akceptował kierownik działu: Stanisław Kawa

Zmieniony: wtorek, 02 marca 2010 14:46